CZŁOWIEK I BIOSFERA

Bystre oczy drapieżnika

Naukowcy z Muzeum Południowej Australii oraz Uniwersytetu Adelaide, podczas prac wykopaliskowych na Wyspie Kangura, odkryli szczątki oczu należącego do ogromnego, 500-milionowego drapieżnika morskiego, który zasiadał na szczycie pierwszego łańcucha pokarmowego Ziemi. Paleontolodzy odkryli zachowane w bardzo dobrym stanie skamieliny oczu drapieżnika, pochodzącego z epoki Kambru. Przerażający, metrowej długości Anomalocaris, zamieszkiwał odmęty oceanu ponad 500 milionów lat temu. Naukowcy wskazują, że pierwszy na świecie drapieżnik miał bardzo ostry wzrok, rywalizując lub przekraczając swoimi możliwościami większość ówcześnie żyjących owadów i skorupiaków.

Międzynarodowy zespół, który dokonał tego odkrycia składał się z dwóch badaczy Uniwersytetu Adelaide: dr Michaela Lee i dr Jima Jago. Naukowcom przewodził dr John Paterson z Uniwersyteu New England. Anomalocaris wyglądem przypomina potwora wprost z koszmarów czy filmów science-fiction. Uważa się, że stał on na szczycie pierwszego łańcucha pokarmowego ze względu na jego duże rozmiary ciała, potężne pazury z przodu głowy oraz okrągłe usta z ostrymi jak brzytwa zębami.

Odkrycie jego perfekcyjnych oczu – pokazujących niezwykłe szczegóły konstrukcji optycznej – potwierdza, że wzrok tego drapieżnika odgrywał bardzo ważną rolę w jego dominacji nad innymi zwierzętami.

Skamieniałości zawierają oczy złożone jak u stawonogów (much czy krabów) i są jednymi z największych jakie istniały. Dzięki swoim oczom, anomalocaris widział bardzo dobrze pod wodą, co szczególnie przydatne mu było podczas polowań. Każde oko drapieżnika ma około 3cm długości i zawiera ponad 16 tysięcy soczewek. We współczesnym świecie niewiele stawonogów może szczycić się tak dobrym wzrokiem. Do tego wyjątku zaliczyć można na przykład drapieżne ważki.

Istnienie bardzo złożonych drapieżników w społecznościach kambru przyspieszyło „wyścig zbrojeń” myśliwy-ofiara, który rozpoczął ważny etap w początkach ewolucji zwierząt ponad pół miliarda lat temu.

Odkrycie potężnych, złożonych oczu u anomalocarisa potwierdza, że to bliski krewny stawonogów. To pokazuje także, że ten rodzaj narządu wzroku pojawił się i został opracowany na bardzo wczesnym etapie ewolucji stawonogów, wyprzedzając inne cechy struktury anatomicznej tej grupy, jak utwardzony egzoszkielet i nogi.

Przeczytaj także

Źrenica prawdę Ci powie

Anna Śnieżyńska

Czarne na białym: zagadkowe złudzenie optyczne Galileusza

Anna Śnieżyńska

Przez oczy do żołądka

Alan O. Grinde

Zakrzywiona rzeczywistość: Jak nasze mózgi ogarniają świat

Alan O. Grinde

Świat widziany oczami delfina

Anna Śnieżyńska

Rawka błazen i jego unikalne widzenie barw

Anna Śnieżyńska