NAUKA I ASTRONOMIA

Najstarsza gwiazda we Wszechświecie

Astronomowie parę dni temu ogłosili odkrycie najstarszej znanej nam gwiazdy we Wszechświecie. Uważa się, że gwiazda narodziła się podczas drugiej generacji gwiazd uformowanych w kosmosie.

Stefan Keller, astronom w australijskim Mount Stromlo Observatory będący głównym autorem tych odkryć, opisuje nową gwiazdę na swojej stronie internetowej:

„Gwiazdy z pierwszej generacji są przeważnie dziesiątki czy nawet setki razy bardziej masywne od naszego Słońca. Żyją szybko, umierają młodo, a do dzisiaj już nie przetrwała żadna z nich. Druga generacja, która odkryliśmy jest dla odmiany nieco mniejsza od Słońca z niesamowicie długim okresem życia sięgającym 13 miliardów lat”.

W tym wypadku warto przypomnieć, że wiek naszej gwiazdy dziennej to około 4.5 miliarda lat.

Odkrycie to może powiedzieć naukowcom więcej o tym jak umarły gwiazdy z pierwszej generacji oraz w jaki sposób narodziły się gwiazdy drugiej generacji. Keller wraz ze swoim zespołem zmierzyli długości fal świetlnych napływających od gwiazdy i dzięki temu wywnioskowali z jakich składa się pierwiastków. Na bazie tych informacji można snuć wnioski na temat składu chemicznego wczesnego Wszechświata. „Aby stworzyć taką gwiazdę potrzeba asteroidy nie większej niż Australia, bogatej w żelazo i węgiel. To zupełnie inny przepis na gwiazdę, który mówi nam wiele o naturze pierwszych gwiazd”.

Nowa gwiazda została nazwana SMSS J031300.36-670839.3 (a krótko: SM0313). SMSS to skrót od SkyMapper Southern Sky Survey. 031300.36 odnosi się do rektascensji gwiazdy na niebie, a 670839.3 dotyczy deklinacji – zatem do jej współrzędnych astronomicznych określających położenie ciała niebieskiego na sferze niebieskiej.

Ta starożytna gwiazda znajduje się w odległości 6000 lat świetlnych od Ziemi, co – astronomicznie – można uznać za odległość stosunkowo niewielką od naszej planety. Znajdziemy ją w konstelacji Węża Wodnego.

Laboratorium, które prowadzi Keller jest poświęcone szukaniu właśnie tak wczesnych gwiazd. Ta jest wyjątkowo unikalna. Jak pisze autor – jedna na 60 milionów. Obecnie trwają poszukiwania kolejnych, podobnych wiekiem gwiazd z wykorzystaniem wspomnianego, należącego do Australian National University teleskopu SkyMapper. Jedną z jego misji jest stworzenie – w ciągu najbliższych 5 lat – cyfrowej mapy wszystkich obiektów znajdujących się na południowej półkuli.

Więcej informacji znajdziecie w magazynie Nature, który opublikował pełną dokumentację z obserwacji i wnioski z niej płynące.

Źródło: Nature, Australian National University Grafika: Stefan Keller przy teleskopie SkyMapper (Australian National University)

Przeczytaj także

Pięcionożny kangur rudy

Anna Śnieżyńska

Niebieskie gwiazdy w Messier 47

Alan O. Grinde

Czy starsza niż przypuszczano Wega, może ukrywać życie?

Alan O. Grinde

Żuk leśny podąża za gwiazdami

Karolina Pietrzak

Jak wybrać teleskop astronomiczny?

Artykuł Sponsorowany

Raj Morza Koralowego

Alan O. Grinde